phương ngữ

Biến thể của một ngôn ngữ được sử dụng với tư cách là phương diện giao tiếp của những người gắn bó chặt chẽ với nhau trong một cộng đồng thống nhất về lãnh thổ, về hoàn cảnh xã hội hay nghề nghiệp, còn gọi là tiếng địa phương.

Phương ngữ được chia ra: phương ngữ lãnh thổ (hoặc vùng phương ngữ) và phương ngữ xã hội.

Các biến thể của ngôn ngữ được chia thành phương ngữ lãnh thổ và phương ngữ xã hội. Phương ngữ lãnh thổ là biến thể địa phương của ngôn ngữ toàn dân ở một địa phương cụ thể với những nét khác biệt của nó so với ngôn ngữ toàn dân hay với một phương ngữ khác.

Sự khác biệt giữa các phương ngữ trong một ngôn ngữ thể hiện chủ yếu ở ngữ âm, sau đó đến từ vựng, còn sự khác nhau về ngữ pháp thì ít hơn. Tiếng Việt có thể gồm 3 phương ngữ chính là phương ngữ Bắc (Bắc Bộ), phương ngữ Trung (Bắc Trung Bộ), phương ngữ Nam (Nam Trung Bộ và Nam Bộ).

Các phương ngữ tiếng Việt khác nhau chủ yếu về ngữ âm và từ vựng.

Phương ngữ xã hội thường được hiểu là ngôn ngữ của một nhóm xã hội nhất định, khác với ngôn ngữ toàn dân chỉ ở vốn từ ngữ. Phương ngữ xã hội bao gồm tiếng nghề nghiệp, tiếng lóng...