máy bàn đạc

Máy dùng đo vẽ địa hình ngay trên thực địa. Máy bàn đạc có ba bộ phận chính là bàn vẽ, giá ba chân và máy ngắm.

Ngoài ra còn có các phụ tùng cần thiết như địa bàn, kẹp dây dọi để chiếu điểm và 2 ống thuỷ rời.

1) Bàn vẽ bằng gỗ hình vuông dày 2 cm, cạnh dài khoảng 60 cm. Mặt trên bàn rất phẳng để ghim hoặc dán giấy vẽ, mặt dưới có khớp để vặn chặt bàn vào giá ba chân.

2) Giá ba chân của bàn đạc cũng có nhiều cấu trúc khác nhau để tiện việc cân cho mặt bàn nằm ngang và giữ bàn cho chắc.

3) Máy ngắm gồm ống kính, bàn độ đứng, trụ đỡ đồng thời làm chỗ tay cầm.

Dưới trụ là đế máy hình chữ nhật có kèm thước kim loại dẹt, thước dài khoảng trên 30 cm. Cạnh của thước song song với trục ngắm của ống kính, dùng để lấy hướng trên giấy vẽ. Ống kính có lưới chỉ để bắt mục tiêu và đo khoảng cách từ máy tới mia. Khoảng cách được tính theo tỉ lệ bản vẽ và được đánh dấu lên giấy theo hướng của cạnh thước nói trên. Bàn độ đứng dùng đo góc nghiêng của tia ngắm từ đó tính ra độ chênh cao theo phương pháp đo cao lượng giác.

Máy bàn đạc thế hệ mới đều là máy tự động có điagram gồm các đường cong khắc trên kính gắn trong máy ngắm để đọc luôn được khoảng cách và độ chênh cao.

Dùng máy bàn đạc để đo vẽ bản đồ có thuận lợi là đo và vẽ luôn địa hình, địa vật trên thực địa. Do đó có thể kiểm tra, đo vẽ bổ sung kịp thời, song có nhược điểm là chỉ vẽ được một bản gốc theo một tỉ lệ đã định.